Gastblogger Vincent neemt je mee in de wereld van analoge fotografie. In deze blog gaat het over denken in zwart wit.

Ik heb in de vorige blogs de zonnige 16 regel uitgelegd, zones en hoe je met filters het contrast en het dynamische bereik kunt vergroten en onderwerpen op de foto kunt uitlichten. Als je deze technieken onder de knie hebt kun je gaan spelen met je belichting en compositie zoals hierboven. Als je de histogram van bovenstaande foto bekijkt zal deze zijn zwaartepunt in de lichte delen hebben (zones 8 t/m 10). Omdat dit bewust is gedaan is deze foto niet mislukt. Om dit voor elkaar te krijgen heb ik twee methoden gebruikt die ik tot nu toe niet heb besproken: direct zonlicht en spotmetingen.
Dit is een trucje dat ik geleerd heb dankzij de aanschaf van mijn huidige camera: de Olympus OM-4Ti. Deze camera heeft een multispot functie. Ik kan mijn lichtmeter op een schaduw deel van de foto richten en deze “markeren” en daarna op het lichte deel van de foto. Aan de hand van deze twee “spots” berekent de camera vervolgens de optimale belichting. Eventueel kan ik een derde spot toevoegen om vast te leggen wat mij zone V is. Als het verschil minder is dan 5 stops tussen het donkere en lichte deel van de foto (bijvoorbeeld 1/1000ste en 1/30ste ) dan is de foto goed uitgelicht.
Even ter herinnering. De stops waren:
- Diafragma = f16, f11, f8, f5,6, f4, f2.8, f1.8
- ISO = ISO100, IS0200, ISO400, ISO800, ISO1600
- Sluitertijd = 1/20000, 1/1000, 1/500, 1/250, 1/125,1/60, 1/30
Waarbij 1 stap naar rechts 1 stop meer licht betekende.
Het kan natuurlijk ook zo zijn dat je zeker wilt weten dat een gebied wit of zwart op de foto komt. Dan kun je je spot richten op dit gebied. De camera registreert dit gebied dan als een zone 5 (18% grijs gebied. Maar wanneer je deze vervolgens met 21/2 stop over- of onderbelicht wordt dit gebied wit of zwart.
Zo is bovenstaande foto ook ontstaan. Ik wilde een wat minimalistische look. Dus koos ik ervoor om de achtergrond te overbelichten. Ik deed een spotmeting op de achtergrond. De camera belichtte deze in eerste instantie als een zone 5 (dus 18% grijs). En daarna voegde ik 3 stops licht toe.
Daardoor werd deze achtergrond belicht als een zone VIII. (puur wit dus) Door dit trucje werd de rest van de foto mooi uitgelicht met bovenstaande foto als resultaat.
De rest van de scherpe contrasten kwam door het type licht. Ik heb deze foto in de volle zon gemaakt. Hierdoor krijg je scherpe randen en felle witplekken. In de kleuren fotografie wordt dit meestal afgeraden, maar bij zwart wit fotografie levert het juist de details op die je zoekt.
Toen ik bovenstaande foto terug kreeg van de vakspecialist wist ik dat ik op de goede weg was. Er begon leven in de foto te komen. De foto had veel details, was verre van grijs en had die look en feel die ik in zwart wit fotografie zocht. Als je inzoomed zie je ook wat korrel. Dat komt omdat ik een iso 400 film had gekozen en wel de Ilford Delta 400.
Oefen maar eens het wit of zwart “kleuren van een gebied. Richt je spotmeter op het vlak wat je wilt “kleuren”. En pas de belichting met 21/2 stop naar boven of beneden bij. Dus: denk wel in zwart wit.
Veel succes met de oefeningen. En laat me maar weten via een comment of het is gelukt.
Alleen…. Wat nu als je een levendige kleuren foto wilt? Hierover meer in de volgende blog.

